Minimalna stawka godzinowa na umowie zlecenia wynosi w 2026 roku 31,40 zł brutto, a na rękę zostaje z niej 31,40 zł, około 27,60 zł albo około 23 zł, zależnie od tego, czy zleceniobiorca jest studentem, ma etat u innego pracodawcy, czy płaci pełny ZUS. Ta sama kwota daje trzy różne wypłaty i jeden koszt zleceniodawcy, który przy pełnych składkach przekracza 37 zł za godzinę. Poniżej jest rachunek dla każdego z tych przypadków na przykładzie 5 000 zł brutto.
Trzy wypłaty z tej samej stawki
Minimalne wynagrodzenie miesięczne wynosi w 2026 roku 4 806 zł, a minimalna stawka godzinowa 31,40 zł. O tym, ile z niej zostaje, decyduje status ubezpieczeniowy zleceniobiorcy.
| Status zleceniobiorcy | Składki | Netto z 31,40 zł/h |
|---|---|---|
| Student lub uczeń do 26 lat z legitymacją | brak ZUS, brak PIT do 85 528 zł rocznie | 31,40 zł |
| Etat u innego pracodawcy z co najmniej minimalną pensją | tylko zdrowotna 9% | około 27,60 zł |
| Bez etatu i bez statusu studenta | pełny ZUS (z chorobową lub bez) | około 22,90-23,50 zł |
Status studenta sprawdza się na dzień wykonywania zlecenia, a legitymacja ma datę ważności, więc po jej utracie składki wracają od tego dnia. Zlecenie u własnego pracodawcy, czyli w firmie, w której ma się etat, jest oskładkowane jak etat i nie daje żadnych oszczędności.
Składki po obu stronach umowy
Składki społeczne zleceniobiorcy liczy się od brutto, a składkę zdrowotną 9% dopiero od kwoty po odjęciu składek społecznych. Potem wchodzą koszty uzyskania przychodu, standardowo 20% (50% przy prawach autorskich), i zaliczka na PIT 12%, a 32% dopiero powyżej 120 000 zł dochodu w roku. Zleceniodawca dokłada do brutto własne składki.
| Składka | Zleceniobiorca | Zleceniodawca |
|---|---|---|
| Emerytalna | 9,76% | 9,76% |
| Rentowa | 1,5% | 6,5% |
| Chorobowa (dobrowolna, na wniosek) | 2,45% | - |
| Wypadkowa | - | 0,67-3,33% (typowo 1,67%) |
| Zdrowotna | 9% | - |
| Fundusz Pracy | - | 2,45% |
| FGŚP | - | 0,10% |
Przykład: 5 000 zł brutto przy pełnym ZUS
Składki społeczne, czyli emerytalna i rentowa, to 9,76% plus 1,5% z 5 000 zł, razem 563 zł. Podstawa składki zdrowotnej wynosi 5 000 zł minus 563 zł, czyli 4 437 zł, a 9% z tego to 399,33 zł. Koszty uzyskania przychodu to 20% z 4 437 zł, czyli 887,40 zł. Podstawa opodatkowania po zaokrągleniu wynosi 3 550 zł, a zaliczka 12% to 426 zł. Netto: 5 000 zł minus 563 zł, minus 399,33 zł, minus 426 zł, czyli 3 611,67 zł.
Zleceniodawca dokłada do 5 000 zł składki po swojej stronie: emerytalną 9,76%, rentową 6,5%, wypadkową 1,67%, Fundusz Pracy 2,45% i FGŚP 0,10%. Razem około 6 024 zł, a przy wyższej stawce wypadkowej około 6 038 zł. Jeśli zleceniobiorca zgłosi się do dobrowolnej chorobowej 2,45%, jego netto spada o około sto złotych, do około 3 512 zł, ale w zamian dostaje prawo do zasiłku w razie choroby.
Ten sam przykład dla studenta i przy drugim etacie
Student do 26 lat z ważną legitymacją dostaje z 5 000 zł brutto 5 000 zł netto, o ile w roku nie przekroczy 85 528 zł przychodu. Przy etacie u innego pracodawcy z wynagrodzeniem co najmniej 4 806 zł ze zlecenia płaci się tylko zdrowotną 9%, czyli 450 zł, koszty 20% to 1 000 zł, zaliczka 12% od 4 000 zł to 480 zł, a netto wynosi 4 070 zł, o ponad 450 zł więcej niż przy pełnym ZUS. Prowadzę firmę od 2011 roku i jedną osobę mam na zleceniu; jej stawkę liczę od tego, co ma zostać na rękę, a nie od kwoty na umowie, bo dopiero wtedy obie strony wiedzą, o czym rozmawiają.
Tekst nie jest poradą podatkową. Konkretną umowę i status ubezpieczeniowy sprawdza się z księgową, bo jeden szczegół zmienia cały rachunek.